روش تحقیق جلسه چهارم

تعريف استدلال و انواع آن :

استدلال را تمسک فکر به معلومات به منظور کشف مجهولات تعريف کرده اند.استدلال به سه نوع تقسيم ميشود:قياس ، استقرا و تمثيل.

   استدلال قياسي

:در اين استدلال فکر از طريق معلومات کلي , مجهولات جزيي را کشف ميکند.

عناصر استدلال قياسي: 1- مقدمه كبري2- مقدمه صغري3- نتيجه گيري

مثال: همه انسان  ها ناطقند( مقدمه كبري)

علي يك انسان است( مقدمه صغري)

علي ناطق است ( نتيجه گيري)

استدلال استقرايي:

استدلال استقرايي : در اين روش فکر با استفاده از معلومات جزيي و برقراري ارتباط بين آنها حکم کلي را استنتاج مينمايد ( درصورتي صحيح است كه مقدمه ها درست باشند).

مثال: هر خرگوشي كه تا به حال مشاهده شده است دستگاه تنفسي داشته است. بنابراين تمام خرگوش ها دستگاه تنفسي دارند.

   تمثيل :

عبارتست از استفاده از مشابهت يک معلوم براي کشف مجهول يعني انسان براساس اطلاعات و معلوماتي كه نسبت به يك فرد يا مورد يا پديده دارد، مورد يا فرد يا پديده مشابه را شناسايي و تعريف كند.ارزش معرفتي تمثيل را كمتر از قياس و استقراء مي دانند و مي گويند قياس براي يقين مفيد است و استقراء براي ايجاد ظن و تمثيل براي احتمال.

متغير و انواع آن:

متغير به ويژگي يا صفت يا عاملي اطلاق ميشود که بين افراد جامعه مشترک بوده و ميتواند مقادير کمي و ارزشها متفاوتي داشته باشد.متغيرها انواع گوناگوني دارند و بر اساس مباني مختلفي طبقه بندي مي شوند:

الف)متغير بر اساس ارزش

کمي : 1- متصل(پيوسته):طول , وزن اعشار پذيرند 2- منفصل(گسسته):تعداد کلاسها يا دانش آموزان  متغيرها 

کيفي : خوش خلقي، كوشا بودن : مقادير عددي به خود نمي گيرند.                                  

دو وجهي : مدرک تحصيلي و درآمد : هم ارزش كيفي به خود مي گيرند و هم مقادير كمي مي توانند قبول كنند.    

 ب )متغير بر اساس رابطه :

1- )متغيرهاي مستقل : نقش علت را به عهده ميگرند و بر متغيرهاي ديگر تاثير ميگذارند. 2- ) متغيرهاي تابع يا وابسته : اين متغيرها تابع تغييرات متغير مستقل هستند . ( مثلا در بررسي رابطه هوش و پيشرفت تحصيلي ، يا بيسوادي با كمبود درامد مي توان گفت كه پيشرفت تحصيلي و كمبود درآمد به ترتيب متغير هاي تابع يا وابسته اي هستند كه از متغير هاي مستقل هوش و بيسوادي تاثير مي پذيرند. 3- ) متغيرهاي ميانگر يا واسطه: متغيري است که گاه به عنوان رابط بين متغير مستقل و تابع قرار ميگيرند .مثال: در رابطه بين افزايش نقدينگي و تورم مي توان متغير هاي ميانگر مثل قدرت خريد را نيز در نظر گرفت.

ج ) متغير بر اساس نقش :

·      1- متغيرهاي علي :که همان متغيرهاي مستقل هستند . 2- متغيرهاي توصيفي : مبين صفات و ويژگيهاي یک  پديده هستند و درواقع وضع آن را توضيح مي دهنداين ها ممكن است از نوع كمي يا كيفي باشند مانند وضع سني، وضع تحصيلي ، وضع سواد.خصوصيا ت اقتصادي و اجتماعي يك جامعه.

 

ادامه نوشته

روش تحقیق جلسه سوم

پيش نيازهاي تحقيق علمي :

وجود فرهنگ تحقيق:يعني فرهنگ جامه در سطحي باشد که به کارهاي تحقيقاتي بها بدهد.

-محقق:داشتن نيروي محقق ماهر و مطلع از فنون

-بودجه:تخصيص منابع مالي لازم

-سازمان لازم:يعني پشتيباني موسسات تحقيقاتي

-ابزار تحقيقاتي:تحقيق علمي بدون ابزار لازم امکان پذير نيست.

-فراغت لازم براي محقق:اعم از زماني و فکري مثل مسکن و وسيله نقليه و...

-ضوابط و مقررات مالي و اجرايي

 

رابطه تحقيق علمي با آمار

به دليل اين که دانش و مهارتهاي آماري در مراحل گوناگون تحقيق علمي کاربرد دارد به منظور روشنتر شدن موقعيتها و مراحل کاربرد آمار در تحقيق به بيان مشروح تر آن پرداخته مي شود.

 

مرحله اول:نمونه گيري:

به اين دليل که امکان مطالعه تمام افراد جامعه در خصوص پديده مورد نظر امکان ندارد بنابراين محقق بايد قلمرو تحقيق خود را در باره افراد جامعه محدود کند و به جاي تمام افراد, تعدادي را که معرف کل جامعه است را انتخاب کند.

مرحله دوم:گردآوري و طبقه بندي اطلاعات:

در اين مرحله نيز به آمار احتياج داريم چون محقق بدون استفاده از آماربا حجم انبوهي از اطلاعات رو به  رو است كه به خودي خود قابل استفاده نيست. از اين رو، ناچار است جدول هاي توزيع فراواني را تهيه نموده ، اطلاعات را طبقه بندي و تلخيص كند.

مرحله سوم :تجزيه و تحليل اطلاعات :

محقق براي شناسايي ويژگيهاي پديده مورد مطالعه از شاخص هاي گرايش به مرکز مثل ميانگين ,ميانه,مد و... و شاخص هاي پراکندگي مانند انحراف معيار و واريانس و ... استفاده نمايد.

مرحله چهارم:تبيين و نمايش تحقيق :

در اين مرحله محقق براي تبيين نمايش ساده تر نتايج تحقيق از روشهاي گرافيکي مثل منحني هاي چند ضلعي, تجمعي , ستوني افقي ,ستوني عمودي,ستوني دو طرفه ستوني ترکيبي و نمودارهاي شعاي يا قطاعي استفاده ميکند.

 

 جايگاه رايانه در تحقيقات علمي

اين وسيله کار تحقيقات را ساده کرده , صرفه جويي زيادي را در امر نيروي انساني ,هزينه ها و زمان داشته است.مراحل استفاده از اين وسيله در تحقيق علمي عبارت است از:

الف: -مطالعه سوابق و ادبيات موضوع تحقيق

ب: -طبقه بندي داده ها

ج: -تجزيه و تحليل داده ها

د: -تنظيم و نگارش گزارش تحقيق

ادامه نوشته

روش تحقیق جلسه دوم

ارائه کار عملی( توضیح دانشجویان در رابطه با پیشرفت کار)

ادامه جلسه دوم :

 تحقيق علمي چيست؟

 تحقيق علمي عبارت است از تلاش کاوشگرانه اي که با آداب خاصي به طور نظام يافته با هدف کشف مجهولي به منظور گسترش قلمرو معرفتي نوع بشر انجام شده و شناخت حاصل از آن مصاديق خارجي داشته باشد .

 فلسفه تحقيق علمي :

نياز بشر به تحقيقات علمي را ميتوان به شرح زير بيان کرد:

-نياز فطري انسان

-پاسخگويي به نيازهاي حياتي

هدف اوليه پژوهش علمي عبارت است از:

الف-بررسي و ارزيابي نظريه ها

ب-ارايه نظريه جديد

ج-حل مشکل

هدف از آموزش روش تحقيق علمي:

1-  فراگيري روش وصول به حقايق و کشف مجهولات

 2- کسب مهارت لازم براي اجراي پروژه هاي تحقيقاتي

3- کسب مهارت لازم براي تهيه پايان نامه هاي تحصيلي

ادامه نوشته

روش تحقیق جلسه اول

ديدگاههاي شناختي :

فلاسفه ديدگاههاي شناختي را روش شناخت و آگاهي نسبت به اشيا و پديده ها تلقي ميکنند.

انواع ديدگاههاي شناختي:

الف-ديدگاه تجربه گرايي و پوزيتيوسم : باني اين طرز فکر فرانسيس بيکن است. اين مکتب وسيله شناخت را حواس انسان ميداند و معتقد است شناختي اعتبار دارد که به وسيله يکي از حواس قابل درک باشد. بدين لحاظ پوزيتويسم به تجربه و آزمايش و مشاهده اصالت مي دهد.

 ب-ديدگاه عقل گرايي : اين ديدگاه اعتقاد دارد که حواس انسان هيچگاه کليت و ضرورت اصول و مفاهيم را در نمي يابد و لذا منشا ديگري به نام عقل ضرورت دارد. در اين ديدگاه رابطه منطقي بين کبري و صغري و نتيجه بر قرار مي گردد.

ج- ديدگاه استنباطي : اين ديدگاه ، استنباط يا تفهم را به عنوان روش خاص علوم اجتماعي مي پذيرد براساس اين ديدگاه ، فهميدن زندگي يا استنباط تنها با انديشه امكان پذير نيست ، بلكه بايد از استنباط و كليه نيروهاي اساسي براي درك آن استفاده نمود، زيرا موضوع مورد مطالعه علوم اجتماعي برعكس موضوع علوم طبيعي ملموس نيست. از مدعيان اين روش مي توان ماكس وبر را نام برد.

د-ديدگاه ساختاري : اين ديدگاه شامل دو رويکرد است:

الف-نظريه لاکاتوش درباره برنامه هاي پژوهشي

ب-نظريه توماس کوهن درباره پاراديم ها و انقلاب هاي علمي

ادامه نوشته

روش تحقیق و ماخذ شناسی

 

روش تحقيق و ماخذ شناسی (جلسه اول )

 کتاب اصلي درس روش تحقيق: ”مقدمه اي بر روش تحقيق در علوم انساني “  مؤلف: دکتر محمد رضا حافظ نيا؛ انتشارات سمت

كتاب هاي كمك درس: مباني نظري و عملي پژوهش در علوم انساني و اجتماعي : علي دلاور

روش تحقيق در مديريت : غلامرضا خاكي

كار هاي كلاسي دانشجويان:

 1- انتخاب و ارائه موضوع  در زمينه حسابداري تا تاريخ حداكثر 89/11/03    (  بديهي است بعد از اين تاريخ هيچ عنواني پذيرفته نمي شود. ) و 7 نمره از نمره پايان ترم به اين كار اختصاص مي يابد.

2-  حضور به موقع سر كلاس الزامي است .غيبت بيش از حد مجاز در كلاس درس ممنوع و در صورت غيبت بيش از حد مجاز ، درس خود را حذف نماييد.


1)      فصل اول: کليات

1)      فصل دوم: انواع تحقيقات علمي

2)      فصل سوم: انتخاب، تعريف و بيان مسأله تحقيق

3)      فصل چهارم: تدوين فرضيه

4)      فصل پنجم: نمونه گيري

5)      فصل ششم: ابزار سنجش و گردآوري اطلاعات

6)      فصل هفتم: روشهاي گردآوري اطلاعات

7)      فصل هشتم: کدگذاري، استخراج و طبقه بندي داده ها

8)      فصل نهم: تجزيه و تحليل داده ها و استنتاج

9)      فصل دهم: تنظيم و تدوين گزارش تحقيق

10)  فصل يازدهم: تهيه و تنظيم طرح تحقيق

11)  فصل دوازدهم: تهيه و تنظيم مقاله علمي

ادامه نوشته